Inspiratie 2012

Elk jaar in januari zie ik weer veel veranderingen afkomen op mijn team en mij. Dit jaar voelt het als uitzonderlijk veel, of misschien denk ik er gewoon wel teveel over na. Binnen alle aspecten van onze bedrijfsvoering, van technologie via bijvoorbeeld leveranciers, processen en cultuur tot aan de skill set van de mensen toe, kan ik wel een aantal projecten of activiteiten noemen die ons spel dit jaar (en de komende jaren) gaan veranderen en beter gaan maken. Voor mij, en dan denk ik vaak dat het voor anderen ook wel zo zal zijn, is het gedurende  een jaar af en toe lastig om de context en het grotere plaatje te blijven zien in ‘the heat of the moment’. Het uiteindelijke doel van al die veranderingen is natuurlijk om te helpen van het bedrijf waarvoor je werkt als geheel een goed geoliede en effectieve machine te maken, niets van wat we doen staat op zichzelf.

Om mezelf en mijn team een beetje te helpen heb ik dit plaatje gemaakt en deze week, aan de start van het jaar, aan mijn team en enkele interne partners gepresenteerd. Ik vind het leuk om mijn hobby en vaardigheden op het gebied van beeldbewerking zo af en toe te koppelen aan mijn ‘echte’ werk en op een creatieve en losse manier wezenlijke onderwerpen te bespreken. Een grote versie van dit beeld hangt inmiddels op de afdeling en zal ons hopelijk gedurende het jaar helpen herinneren aan de samenhang tussen de dingen die we doen en aan ons uiteindelijke doel. Ik stel me zo voor dat we, staand voor deze plaat, ons zo af en toe afvragen welke impact een actie heeft op de andere componenten in deze visualisatie. ‘ Begin with the end in mind.’ Hoe het ook gaat lopen, ik heb erg veel zin in dit jaar en wil er samen met mijn collega’s een groot succes van maken.

Voor mijn gevoel past hier als afsluiting nog een disclaimer in spreekwoordelijke kleine lettertjes; dit plaatje is gemaakt op persoonlijke titel en uit de getoonde logo’s kunnen verder geen conclusies getrokken worden. Het is een kleine greep uit de partijen waarmee we op dit moment zaken doen en toont geenszins een voorkeur of toekomstvisie voor specifieke partners.

Een andere manier die me ook erg aanspreekt komt van Stephen Covey, beroemd vanwege zijn ’7 habits of highly effective people’. In zijn boek ‘the 8th habit’, beschrijft hij onder andere de ‘voice’ (not ‘ of Holland’  ;-) ). De stem die je hebt en kunt gebruiken om vorm te geven aan je roeping. Volgens Covey is het aan ons om onze stem te vinden en anderen te inspireren om ook hun eigen stem te vinden en te gebruiken.

Wat is dan die stem? Volgens Covey bevindt je ‘stem’ zich op het snijvlak van vier gebieden; behoefte, talent, passie en geweten. Hij koppelt die in zijn boek aan nog een flink aantal andere concepten om er een complete theorie van te maken, maar dit begrip op zichzelf is al erg bruikbaar om, wat ik hier wil aangeven, op zoek te gaan naar je werkelijke doel in het leven en dit gebruiken om leiding te geven aan jezelf. Covey verwoord je stem ongeveer als volgt: “Een sterke behoefte in de wereld die vervuld kan worden met jouw unieke talent, waarbij het vervullen van die behoefte jou vult met passie en waarvan je voelt dat het goed en juist is om te doen.” Covey betoogd dat het antwoord op deze vraag jouw unieke bijdrage aan de wereld oplevert, wat je zelf kunt vergelijken met of omvormen naar een mission statement. Als je dat zou willen.

In mijn geval, als ik terugkijk op mijn vorige post, houdt dit in dat de behoefte die ik zie in de wereld het overdragen van kennis en kunst is (leren op zich is meer een doel voor mezelf in het bijzonder dan voor de wereld in het algemeen). Deze kan ik invullen met mijn talenten op het gebied van beeldbewerking, mijn behoefte om kennis te delen en de kwaliteiten die verder specifiek bij mij horen (in het model van Dilts en Bateson de kwaliteiten, zie mijn vorige post). Van beiden krijg ik zelf veel energie (de passie volgens Covey) en ben ik overtuigd dat ze goed en juist zijn (zelfs toetsbaar juist als ik het nader zou willen onderzoeken in de wereld om mij heen) om na te streven. Als ik een en ander goed beschouw en verder zou uitschrijven dan kom ik misschien zelfs wel tot de conclusie dat ik tweestemmig ben .

Hiermee sluit ik even af wat ik te zeggen heb over mission statements en manieren om deze te bekijken. Het zijn twee manieren die voor mij werken, maar het zullen vast niet de enige zijn. Het nut van mission statements voor mij ligt hierin dat ze een concreet en beknopt anker en kompas vormen om leiding te geven aan jezelf, waardoor verder zelfontplooiing mogelijk wordt. De methoden van Dilts en Bateson en Covey hebben voor mij waarde omdat het hanteerbare methoden zijn om tot zo’n mission statement te komen.

Ik wil hier dan ook iets vertellen over mijn persoonlijk mission statement, dat ik verder ontleed aan de hand van de logische niveaus (daar moet nog maar eens een pakkender naam voor bedacht worden) van Dilts en Bateson om te zien hoe het samenhangt met de rest van mijn overtuigingen en gedragingen.

Je verbindt je in het dagelijks leven aan tal van doelstellingen binnen je werk, gezin en sociale netwerk, maar er is overkoepelend doel dat je zelf vaststelt voor je leven en dat werkt als een kompas wanneer je moet besluiten of je iets wel of niet moet doen. Voor mij is dat het volgende mission statement:

“Terwijl ik gezond oud word en van mijn gezin geniet zorg ik ervoor dat ik blijf leren, fantasievolle kunst maak en mijn kennis doorgeef.”

Het geeft aan wat ik belangrijk vind en waarvoor ik mijzelf wil inzetten. Alle belangrijke beslissingen die ik neem moeten in dienst van dit doel staan. Hoe kom ik aan deze zin? Hij is natuurlijk in de loop der tijd ontstaan en gebaseerd op mijn ervaringen en overtuigingen. Aan de hand van de zes logische niveaus van Bateson en Dilts, losjes gebruikt, kan ik een poging doen om te achterhalen op welk wereldbeeld mijn missie gebaseerd is en hoe dit zich doorvertaald naar mijn gedrag.

Niveau 1, wereldbeeld
Wat geloof ik over de wereld om ons heen?
Ik geloof dat we slechts een leven hebben, zonder vooruitzicht op een hiernamaals, reincarnatie of wederopstanding. We hebben de wereld in bruikleen en het is onze verantwoordelijkheid om hem mooier door te geven aan onze kinderen, zowel de natuur als de denkbeelden die we koesteren. De wereld is een veilige plek waarin iedereen zich vrij mag uiten en ontwikkelen.

Niveau 2, identiteit
Wat geloof ik over mijn rol en doel in die wereld?
Ik geloof dat ik zoveel mogelijk van het leven moet genieten in de aanname dat dit de eerste en laatste kans is die ik krijg. Ik leer van de denkers en kunstenaars van vroeger en nu om mijzelf te ontwikkelen tot de beste mens die ik kan zijn en een leven te leiden dat ik waardevol vind. Ik ben bewust op zoek naar manieren en gelegenheden om mijn kennis en ervaring vrijblijvend over te dragen op jonge en/of gelijkgestemde mensen.

Niveau 3, normen en waarden
Wat geloof ik over de regels in deze wereld waarnaar iedereen behoort te leven?
Ik geloof dat je het recht hebt om je vrij te ontwikkelen en te uiten en dat je de verplichting hebt om anderen hierin ook vrij te laten. Richt geen schade aan, ook niet aan jezelf, en lever een bijdrage aan het grotere geheel. Neem de verantwoordelijkheid om je leven in te richten en er binnen je vermogen zoveel mogelijk uit te halen.

Niveau 4, vaardigheden en talenten
Over welke vaardigheden en talenten beschik ik en hoe zet ik ze in om mijn doelen te bereiken?
Ik gebruik mijn nieuwsgierigheid, observatievermogen, gebeugen en analytische vaardigheden om de wereld om mij heen te onderzoeken. Ik gebruik mijn creativiteit en visualisatievermogen om kunst te maken. Ik gebruik mijn loyaliteit en discipline om mij serieus en bewust te verbinden aan de doelen die ik kies en de verplichtingen die ik aan ga. Ik gebruik mijn dienstbare houding, ruimdenkendheid en enthousiasme om effectief samen te werken met anderen. Ik gebruik mijn positiviteit en optimisme om de moed erin te houden bij tegenslag en om te inspireren.

Niveau 5, gedrag
Welk gedrag laat ik zien waaruit mijn overtuigingen en kwaliteiten blijken?
Ik besteed veel tijd aan mijn ontwikkeling door te lezen, met anderen van gedachten te wisselen, feedback te vragen en training/coaching te volgen. Ik zorg voor een goede balans in tijdverdeling tussen mijn gezin, mijn werk en mijzelf. Binnen mijn gezin nemen we regelmatig de tijd om samen iets leuks te gaan doen. Ik bedrijf fotografie en beeldbewerking op een professionele manier als hobby. In mijn werk neem ik persoonlijke verantwoordelijkheid en besteed ik veel tijd aan de ontwikkeling van mijn collega’s. Ik werk op een basis van vertrouwen door afspraken na te komen en te vertrouwen op de eigen verantwoordelijkheid en capaciteiten van anderen. Ik ruim tijd in om mijn kennis over te dragen aan studenten en zet vaak stagiairs in. Ik probeer zo compleet en transparent mogelijk te zijn in het communiceren van mijn doelen en motieven. Ik ben altijd vriendelijk en voorkomend naar anderen toe en houd mijn omgeving netjes.

Niveau 6, omgeving
Hoe ziet mijn omgeving en mijn interactie daarmee er dan uit?
Ik zoek omgevingen op, in werk en relaties, waar ik de ruimte krijg voor mijn eigen ontwikkeling en waar die ontwikkeling ook gewaardeerd wordt. Ik zoek mensen op die net als ik willen leren, samen willen werken en bezig zijn met interessante dingen (kunst, filosofie, techniek). Ik kom graag op mooie en inspirerende plekken als moderne, lichte kantoorgebouwen en bibliotheken, oude karaktervolle gebouwen als kastelen en kerken en bosrijke natuur.

In deze regels tekst heb ik het nut van het hebben van een persoonlijk mission statement duidelijk willen maken en heb ik de werking van de logische niveaus als manier om, bijvoorbeeld, zo’n mission statement te ontleden willen uitleggen. Voor mijzelf werkt vooral het gebruik en opschrijven ervan als een goede manier om mijn gedachten te ordenen en overtuigingen van mijzelf te herontdekken.

Ik wens je veel succes toe met het vaststellen, en liefst ook delen, van je eigen mission statement.

Een voorspoedig en succesvol 2012,
Martijn.

Mijn eerste observatie was dat ik best wat vaker tips van anderen mag aannemen. Vlak voor mijn vakantie heb ik van een goede vriendin, een collega van me en mijn schoonvader drie ijzersterke titels aangereikt gekregen. Respectievelijk een roman (de Hongerspelen), een eBook over persoonlijke effectiviteit (Lifehacking) en een managementboek (Einstein en de kunst van het zeilen). Lange tijd heb ik leestips van anderen juist op een laag pitje gezet omdat ik zelf nog zoveel boeken op mijn lijstje had staan die ik graag wilde lezen. Eigenlijk last dus van een information overload die ervoor zorgde dat ik alleen naar mijn eigen input keek en waardoor ik me een beetje afsloot van impulsen van buiten. Ironisch genoeg zie ik dat gedrag soms op mijn werk en dan heb ik er stevige kritiek op als mensen gaan ‘navelstaren’. Niets menselijks is ons vreemd dus, zullen we maar zeggen. Wat de roman betrof, die kwam goed van pas. Ik was een beetje door de boeken van mijn gebruikelijke schrijvers heen (Terry Pratchett, Stephen King) en kon wel weer eens iets nieuws gebruiken. Inmiddels ook het tweede deel gekocht, dus het lijkt erop dat ik voor mijn portie fictie wel weer even onder de pannen ben. Lifehacking blies me weg. Het blijkt een beweging te zijn die al een tijdje digitaal bestaat en die volledig langs me heen is gegaan. Het zijn tips om je leven effectiever in te richten en aangenamer te maken. Zo zie je maar dat je eigen pad kiezen soms zijn nadelen heeft. Het is iets waar ik zelf ook al geruime tijd mee bezig ben en waar ik dus zomaar efficienter in had kunnen zijn, als ik geweten had datnhet bestond. Zeker iets dat ik de komende tijd in mijn voordeel ga gebruiken. Het boek ‘Einstein en de kunst van het zeilen’ was een feest van herkenning. Wat het bijzonder maakte voor mij was dat het veel theorieen over leidinggeven en persoonlijke effecitviteit die ik al langer kende en gebruikte (en natuurlijk ook een paar nieuwe) overzichtelijk en toegankelijk bij elkaar bracht. Meer een naslagwerk dan iets om van-kaft-tot-kaft te lezen. Extra leuk was dat het niet alleen de ‘harde’ management theorieen behandelde, maar ook zaken als transactionele analyse aan bod liet komen, iets dat ik juist in mijn opleiding tot coach opgepikt heb. Ondanks dat ik beter weet, krijg ik nog steeds vaak het gevoel dat het, wat leidinggeven of coaching betreft, of-of is in plaats van en-en. Dit is het eerste management boek dat ik gelezen heb dat die twee zaken samen behandelt. Ik heb het dus als erg nuttig ervaren. De moraal van het verhaal is dus, in elk geval voor mij: ‘Doe eens iets vaker iets met de tips die je aangedragen worden. Je eigen lijstje is niet altijd compleet’.

Iets anders dat ik tijdens mijn vakantie op mijn gemak heb kunnen doen is een mindmap maken van mijn digitale identiteit. Hyves, Facebook, Twitter, WordPress voor het bloggen en mijn sociale contacten. Mijn eigen site, Flickr, Picasa voor mijn foto’s. Linkedin, Yammer, Buzz (ING specifiek), Branchout voor mijn zakelijke contacten. En dan nog alle profielen die ik heb op sites en fora die me van allerlei nieuws voorzien over mijn hobbies en interesses. Het gaat maar door. Vreselijk onoverzichtelijk en bij mij roept het ook onrust op. Wat staat nu waar en waar moet ik wat melden als ik eens iets te melden heb? Eerder heb ik wel een aantal profielen aan elkaar gekoppeld om updates automatisch door te laten sijpelen, maar het voelt nog niet alsof dat echt geholpen heeft. Maarrr… het rustig op een rijtje zetten heeft in elk geval al geholpen met die onrust en heeft ook tot een plannetje geleid om mijn digitale identiteit eens te gaan reorganiseren. Dat ga ik de komende tijd dus eens rustig, stap voor stap uitvoeren.

Naast inzichten op het gebied van mijn eigen ontwikkeling heb ik deze vakantie ook nagedacht over hoe eerstejaars studenten Management, Economie en Recht hun eigen effectiviteit zouden zien en hoe ze effectief stage zouden kunnen lopen. Niet toevallig, want omdat ik binnen onze afdeling veel gebruik maak van stagiairs ben ik voor mijn vakantie gevraagd om een gastcollege te geven voor deze doelgroep. Dat was afgelopen maandag, mijn eerste dag na de vakantie dus. Wel een leuke manier om weer in het werk te rollen hoor. Ik werd erg warm ontvangen bij de Hogeschool Van Amsterdam. Dat was fijn, want ik had nog niet eerder voor tweehonderd studenten gestaan. Toch altijd weer even spannend om een nieuw publiek aan te spreken. Het ging erg goed, ik heb direct deze week een uitnodiging voor een vervolg gekregen. Ook leuke reacties van de studenten zelf, fijn om te merken dat iets dat je leuk vindt om te doen ook goed ontvangen wordt. Morgen direct weer verder in het studentenleven, dan begint op mijn afdeling de volgende student. Deze week stromen er twee (MER en Communicatie) in om de komende vier tot zes maanden onze afdeling te helpen weer een stukje effectiever te worden. Ik heb er zin in, want tot nu toe heb ik gemerkt dat het samenwerkingsverbanden zijn die beide kanten op ontzettend leerzaam en effectief zijn. Wat kan je werk toch leuk zijn.

- Posted using BlogPress from my iPad

Location:Purmerend

Want hoewel dit mijn eerste echte bericht is op dit blog, ben ik al langer bezig met de onderwerpen die ik hier wil behandelen. Sterker nog, veel van de berichten die ik de afgelopen weken al op dit blog heb geplaatst zijn rechtstreeks overgenomen van een andere site die ik onderhouden heb. Alles heeft een geschiedenis en daarom is elk begin maar relatief.

Ik wil het hier gaan hebben over persoonlijk leiderschap en mijn eigen beleving daarvan. Het kiezen van je eigen doelen in het leven en de manier waarop je die bereikt betreft een heel persoonlijk proces dat voor iedereen uniek is. Ik ben als persoon geïnteresseerd in de uitvoering van dat proces omdat het me kan brengen waar ik wil zijn (mijn eigen verhaal), maar ook in de werking van het proces zelf zodat de universele patronen herkenbaar worden en het proces op zijn eigen unieke manier herhaald kan worden. Het bijhouden van dit blog is voor mij een manier om mijn eigen verhaal vorm te geven en (terug) te volgen, maar ik wens dat het ook een inspiratie kan zijn voor anderen om de werking van het proces van persoonlijk leiderschap bij zichzelf te onderzoeken en vorm te geven.

We ontvangen ongelooflijk veel informatie over hoe we moeten doen en wie we moeten zijn volgens anderen. Ouders, familie, vrienden, school, de media en de overheid storten bakken met goedbedoelde adviezen over ons uit. Sommige nemen we ter harte, sommige stoten ons af en andere omhelzen we. Verder zijn er ongelooflijk veel boeken, oud en nieuw, volgeschreven over hoe we moeten leven, hoe we moeten denken en hoe we succesvol kunnen zijn. Uit al die data moeten we zelf informatie trachten te destilleren die voor onszelf een consistent beeld schetst van hoe wij zelf de wereld zien en wie wij daarin willen zijn. Lang niet alles wat er beweerd wordt strookt namelijk met onze eigen meningen en ervaringen. Wat neem je op in je eigen model van de wereld en wat laat je voor wat het is? Dat is voor iedereen een persoonlijke keuze. Op dit blog laat ik graag zien welke keuzes ik hierin maak.

En ik zou niet willen zeggen dat alles op dit moment in evenwicht is. De inhoud van de artikelen die ik hier tot nu toe geplaatst heb missen op dit moment nog hun context. Dat wil zeggen, ze bevatten nog niet altijd de overwegingen waarom ze bij mij passen en waarom ik ze de moeite waard vind. Het zijn nu nog stukjes data die moeten worden tezamengekleefd tot informatie over mijn manier van denken.

“Daar moet ik eerst maar iets aan doen. Ja, daar begin ik mee” (Dick Bruna, Nijntje de toverfee)

Ik heb vooral van dit verhaal genoten omdat de reis van zelfontdekking die erin beschreven wordt heel erg raakt aan mijn eigen ervaring van persoonlijke ontwikkeling en persoonlijk leiderschap. Die voelt voor mij ook magisch, vol met successen en teleurstellingen, maar vooral heel lonend. Het gaat niet in de eerste plaats om het doel, maar wat je leert tijdens de reis. De toegevoegde waarde heeft voor mij vooral gezeten in de manier van vertellen van Paulo Coelho en hoe ik zijn inzichten een ander perspectief geven aan mijn eigen beleving.

Een beeld zegt meer dan duizend woorden. Ik maak graag gebruik van beeldbewerkingssoftware en houd ervan om foto’s te bewerken. Ik ben een liefhebber van surrealistische kunst en wil graag deze kunst en coaching via beeldbewerking dichter bij elkaar brengen. Mijn eerste experiment in dit kader is ‘Het doel’.

We zien een man. We zien niet de weg die hij achter zich heeft gelaten maar wel de weg die voor hem ligt. Hij kijkt naar zijn doel, een toren midden in een doolhof. Vanaf zijn huidige positie heeft hij een goed overzicht over het landschap. Wellicht kan hij vanaf hier zelfs de weg door het doolhof zien. Hij kan ook plannen maken over wat hij gaat doen als hij zijn doel bereikt heeft. Twee mogelijke richtingen presenteren zichzelf al in de vorm van steden in de verte. Maar misschien kan hij vanuit de toren nog wel meer doelen zien. Maar één ding tegelijk, hij wil eerst naar de toren. Nu heeft hij overzicht, maar elk moment kan er een wolk voor de zon schuiven. En weet hij straks ook nog welke weg hij moet gaan als hij midden in het doolhof zit?

Simon Sinek vertelt in dit filmpje over de reden voor het succes van bijvoorbeeld Apple, Martin Luther King en de gebroeders Wright. Waarom hadden/hebben zij succes en andere, misschien zelfs meer gekwalificeerden, niet? Sinek trekt de conclusie dat mensen niet ‘kopen’ wat je verkoopt, maar waarom je het verkoopt. Mensen identificeren zich minder met je product dan met je drijfveren. De volgorde volgens Sinek is waarom, hoe, wat in plaats van andersom, wat veel mensen en bedrijven doen. Dit waarom, hoe en wat lijkt heel erg op het model van de logische niveaus van Gregory Bateson en Robert Dilts. Dit model zegt iets over hoe het beeld dat we hebben van de wereld invloed heeft op ons gedrag en de manier waarop we met onze omgeving omgaan. In volgorde van zes niveaus luidt dit model van binnen naar buiten: Wereldbeeld, identiteit, overtuigingen, vaardigheden, gedrag, omgeving. Als je dieper kijkt naar wat deze niveaus voorstellen kun je wereldbeeld en identiteit zien als waarom, overtuigingen en vaardigheden als hoe en gedrag en omgeving als wat.

Zelf gebruik ik het model van de logische niveaus heel vaak als kapstok bij coaching om het gebied aan te geven waar coachvragen zich afspelen. Hier vertel ik meer over dit model, dat simpel in toepassing is en vaak veel duidelijkheid schept.

De gedragsanalyse, bij Talent First de talentenanalyse genoemd, is gebaseerd op DISC laat je zien hoe je je doorgaans van nature gedraagt en hoe je gedrag eruit ziet als je je aanpast aan je omgeving. Het rapport bevat naast een duidelijk en goed leesbaar profiel van jezelf ook tips voor de organisatie waarin je werkt en hoe jij binnen die organisatie het meest effectief kan samenwerken.

De drijfveren analyse geeft langs zes typen drijfveren meer inzicht in de activiteiten waar jij de meeste voldoening uit haalt. Deze typen drijfveren zijn Traditionalistisch, Intellectueel, Praktisch, Individualistisch, Esthetisch en Sociaal. Activiteiten die horen bij drijfveren waar je hoger op scoort zullen je meer voldoening geven dan andere. Inzicht en reflectie over deze drijfveren en de dingen die je leuk vindt om te doen kunnen je hele nieuwe inzichten geven over wat je aantrekt in je werk en wat je mogelijk nog mist.

Aangezien de gedragsanalyse meer vertelt over jouw interactie met je omgeving en de drijfveren analyse meer inzicht geeft in de dieper liggende motivaties daarachter, vertellen ze samen veel (maar natuurlijk niet alles) over de opbouw van je persoonlijkheid (zie ook de logische niveaus van Dilts en Bateson). De twee rapporten kun je zelf of samen met een coach gebruiken als startpunt voor verdere zelfreflectie over je gewenste gedrag of de activiteiten waar je je energie graag in wilt steken.